home

discl. / ©, lid NVJ

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z


beton, betonsoort, betonmortelcentrale

 

beton

Beton is de al of niet verharde betonspecie van zand (fijn toeslagmateriaal), cement (bindmiddel), grind (grof toeslagmateriaal), water en eventueel vulstoffen en hulpstoffen.
Beton wordt voornamelijk gemaakt in betonmortelcentrales waar een constante kwaliteit gegarandeerd kan worden. Transport van de mortel naar de bouwplaats gebeurt met een truckmixer.



Enci
verwoordt beton als volgt: 
"Beton is een kunstmatige steensoort, koud gevormd uit een vloeibaar mengsel van cement, zand, grind en water. Ter verbetering van bepaalde eigenschappen worden extra stoffen toegevoegd. Deze toeslagstoffen worden onderscheiden in hulpstoffen en vulstoffen. Hulpstoffen hebben invloed op eigenschappen in de vloeibare of plastische fase van vers beton. Voorbeeld van hulpstoffen: plastificeerders voor verbetering van de verwerkbaarheid. Vulstoffen beÔnvloeden niet alleen de betoneigenschappen in de plastische fase maar ook in de verharde fase. Voorbeeld van vulstoffen: vliegas voor verlaging van de porositeit en verhoging van sterkte en duurzaamheid." Tot slot kunnen pigmenten worden toegevoegd om de natuurlijke kleur van beton te veranderen.

Beton is niet zonder meer voor dragende constructies toe te passen, daarvoor is de treksterkte te gering. De druksterkte van beton is zeer goed. Om de treksterkte te vergroten wordt beton gewapend met ijzeren staven of roosters/netten (gewapend beton).

Beton wordt ook toegepast als "woonmateriaal", bijvoorbeeld voor aanrechtbladen (zie o.m. Concrete Fashion).

De Romeinen maakten al gebruik van beton, zij het in een andere samenstelling. Omdat beton gevoelig was voor vocht werd het gebouw bekleed met bijvoorbeeld baksteen, natuursteen of pleisterwerk. De rechterfoto's tonen Romeinse muren. De vervaardiging van beton is in de Middeleeuwen verloren gegaan en in de 19e eeuw herontdekt.
Naast storten van het beton op de bouwplaats, kan het al in een fabriek in bekistingen worden gestort en als prefab-beton zijn weg naar de bouwplaats vinden.
Aanvankelijk werd beton niet in het zicht gelaten maar later werd het beton als architectonische uiting mogelijk, soms opzettelijk, bij een betonskelet of met afdrukken van de bekistingen waarin het gehard was. 

Beton wordt gerecycled, bijvoorbeeld als vervanger voor een deel van het grind in beton (granulaat van vrij grove korrel, bijvoorbeeld 28 of 32 mm) of voor het zogenoemde mengsel 0/31,5 (was 0/40) voor de wegenbouw dat uit 50% betongranulaat en 50% metselwerkgranulaat.



Eemsmond Betoncentrale
geeft de bestanddelen en de voortgang tot beton zeer duidelijk als volgt weer:


De betonnorm NEN-EN 206-1 onderscheidt op basis van volumieke massa de volgende betonsoorten:
- lichtbeton 800-2000 kg/m3
- normaal beton 2000-2600 kg/m3
- zwaarbeton > 2600 kg/m3.

Voor het bestellen van betonmortel, zie ook de publicaties onderaan dit artikel.

Bestellen van betonmortel (besteld wordt hier op prestatie-eisen)
Bij het bestellen van beton bij een betoncentrale moeten we denken aan:
= wat betreft basiseisen
- voldoen aan de vigerende normen voor betonspecies
- de sterkteklasse
- de milieuklasse
- het consistentiegebied (de consistentieklasse) of de richtwaarde voor de consistentie
- de klasse voor het gehalte aan chloriden
- de maximale nominale grootste korrelafmeting van het toeslagmateriaal
- bij lichtbeton of zwaarbeton: de klasse van de volumieke massa of de richtwaarde daarvoor.
= wat betreft aanvullende eisen
- bijzondere eigenschappen zoals vloeistofdicht (infoblad vloeistofdicht beton), schoon beton, snelle sterkteontwikkeling, lage hydratatiewarmte e.d., dwz. welke hulpstoffen
- eisen mbt. weerstand regen vorst- en dooizoutaantasting (bijvoorbeeld het luchtgehalte)
- andere bijzondere toevoegingen, dwz. welke vulstoffen en hulpstoffen
- eisen voor de temperatuur van de betonspecie
- sterkteontwikkeling
- warmteontwikkeling gedurende het hydratatieproces
- vertraagde binding
- weerstand tegen waterindringing
- vloeistofdichtheid
- weerstand tegen afslijting
- splijttreksterkte
- betonsoort
- esthetische eisen, bijvoorbeeld voor gekleurd beton, geŽtst beton of lichtdoorlatend beton
- overige technische eisen
= levergegevens
- naam aannemer of contactpersoon
- afleveradres
- datum en tijdstip levering
- hoeveelheid (aantal m3)
- stortsnelheid (snelheid van verwerken van de betonspecie in aantal m3 per uur)
- stortwijze (kubel, pomp, kraan, mixer e.d.).
 
Bestellen van betonmortel (besteld wordt hier op samenstelling)
= wat betreft basiseisen

- voldoen aan de vigerende normen voor betonspecies
- het cementgehalte
- de soort en de sterkteklasse van het cement
- de watercementfactor (wcf, in klasse of eventueel in richtwaarde)
- de soort, de categorie en het maximum aan chloridegehalte van het toeslagmateriaal
- bij lichtbeton en zwaarbeton de minimale en maximale volumieke massa
- eventueel de soort en de hoeveelheid hulpstof
- eventueel de soort en de hoeveelheid vulstof.
= wat betreft aanvullende eisen
- de herkomst van sommige of alle grondstoffen  voor zover vervanging van kenmerken niet op andere wijze kunnen worden vastgelegd
- aanvullende eisen mbt. toeslagmaterialen
- eisen voor temperatuur van de betonspecie
- overige technische eisen
= levergegevens
-
zie bij bestellen op prestatie-eisen.

Vaak is het beter de exacte samenstelling aan de betoncentrale over te laten en uitsluitend de specificaties te verstrekken.

Een paar publicaties over betonmortel en beton:

Soorten beton

     
afkorting engelse naam nederlandse naam
OC Ordinary Concrete Normaal Beton
HSC High Strenght Concrete Hoge Sterkte Beton (HSB)
VHSC Very High Strenght Concrete Zeer Hoge Sterkte Beton
UHSC Ultra High Strenght Concrete Ultra Hoge Sterkte Beton
RPC Reactive Powder Concrete Reactief Poeder Beton
HPC High Performance Concrete Hoog Performant Beton
VHPC Very High Performance Concrete Zeer Hoog Performant Beton
UHPC Ultra High Performance Concrete Ultra Hoog Performant Beton
FRC Fiber Reinforced Concrete Vezelversterkt Beton
HPFRC High Performance Fiber Reinforced Concrete Hoog Performant Vezelversterkt Beton
VHPFRC Very High Performance Fiber Reinforced Concrete Zeer Hoog Performant Vezelversterkt Beton
UHPFRC Ultra High Performance Fiber Reinforced Concrete Ultra Hoog Performant Vezelversterkt Beton
SCC Self-Compacting Concrete Zelfverdichtend Beton (ZVB)
SNC Self-Nivellating concrete Zelf Nivellerend Beton


Voor eenvoudige toepassingen van beton wordt de zogenoemde 1-2-3-verhouding toegepast: 1 deel cement, 2 delen zand en 3 delen grind.
Globaal benodigde hoeveelheid voor een m3 1-2-3-beton:
cement 325 kg
zand 650 kg, dwz. ca. 0,5 m3
grind 1300 kg, dwz. ca. 0,75 m3
water 160 kg, dwz. 0,160 m3 (160 liter).


toekomstperspectief: 3d-printen van betonnen gevels en vloeren? (vobn beton):


Afbeeldingen
Fotoalbum van de Bond van Fabrikanten van Betonproducten (BFBN).
Voor "grafisch" beton: Graphic Concrete en CompaŮero (Gevelstructuren). 
Voor bijzonder reliŽfbeton: Noeplast


beton uit de romeinse tijd:


een paar toepassingen van beton:

   


"C'est le bťton qui fait la musique" was een leuze van Kijlstra beton.

De term beton is ontleend aan het Franse bťton (beton), eerder al uit het Oudfranse betun (cement, mortel) uit het Latijnse bitumen (aardpek, asfalt); bron Etymologiebank.

Met dank aan Mebin, ENCI en Geert Aussems (Hogeschool PXL). Tekening van ingrediŽnten van betonspecie: CCB.
Voor testapparatuur (meetinstrumenten) zie bijvoorbeeld Metesco.
Foto's o.m. Concrete Forms, Companero, Flickr, Cement en Beton.

Voor meer gegevens over beton: zoek op beton in het zoekschermpje op de (hoofd)pagina of zie ook bijvoorbeeld betonbekisting, betonskelet, betonsteen, bitumen (voor asfaltbeton), carbonatatie, cement, colloÔdaal beton, gewapend beton, hogesterktebeton, opus caementicium, prefab, schoon beton, schuimbeton, spuitbeton, voorgespannen beton, zelfverdichtend beton, zwavelbeton, Betonplaza prefabbeton, VOBN, Cement en Beton.

Zie ook vectogramm.
Verg. betonemaille, betonstuc.

Eng. concrete