home

discl. / ©, lid NVJ

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z


staal, fundering op staal

 

staal: fundering op staal

1. Fundering op staal betekent dat een gebouw op de zandlaag staat die ca. 1 tot 2 meter onder het maaiveld ligt (zie het linkerdeel van de afbeelding onder).

De module Geotechniek van KIVI legt de term fundering op staal duidelijk uit: "Funderingen op staal hebben betrekking op constructies die op relatief geringe diepte op de draagkrachtige ondergrond worden gefundeerd, veelal door tussenkomst van een verbrede voet. Deze verbrede voet is benodigd om de druk die vanuit de constructie wordt uitgeoefend en die groter is dan die de ondergrond kan opnemen, te spreiden over een groter oppervlak."

De term "bouwen op staal" is volgens Bouwkundige termen van Haslinghuis en Janse afkomstig uit het Oudgermaanse stal (staan op, rusten op), van het Oudfranse estal (stand, vaste plaats, staan op, rusten op; denk aan de term opstal). *)
Het woord staal houdt dus in dit geval grondslag of ondergrond in en heeft dus niets met staal (ijzer) te maken. De vaste grond is hier de zandlaag die zo hard en stabiel is dat er niet geheid hoeft te worden. De fundering komt direct op deze zandlaag, minimaal zo'n 80 cm onder het maaiveld zodat de fundering onder de vorstgrens ligt. Funderen op staal is alleen mogelijk op zand- en mergelgrond. 

Funderen op staal is mogelijk door:
- metselwerk (trapsgewijs gemetseld, wordt bijna nooit meer toegepast)
- poerenfundering
- stampbeton (ongewapend, schuin aflopend naar boven, eigenlijk alleen voor lichte gebouwtjes of bij aanbouwen van bestaande gebouwen met fundering op staal)
- strokenfundering van gewapend beton (als een grotere aanlegbreedte nodig is, verschillen in belasting zijn hiermee op te vangen, verstijvingsribben toepassen)
- plaatfundering: een doorgaande gewapendbetonplaat of funderingsplaat (geen kruipruimte, handig als het murenverloop grillig is, isolatiemateriaal onder de funderingsplaat)
- grondvervanging (niet draagkrachtige grond wordt vervangen voor zand, meestal tot aan de vaste grondslag, het nieuwe zandpakket moet verdicht worden om (ongelijke) zettingen te vermijden, het nieuwe zandpakket wordt een zandkoffer genoemd, grondvervanging wordt ook wel als een vorm van grondverbetering gezien)
- grondverbetering: door diepteverdichting (diepliggend zand wordt via inbrengen van water en trillen verdicht zodat zettingen afnemen, het resultaat kan met sonderingen gecontroleerd worden) of injectie (het geïnjecteerde materiaal fungeert als "vuller" en "kitter" van de zanddeeltjes waardoor verstening optreedt, injectie van grout of chemische stoffen, grondverbetering door injectie wordt vaak onder of naast bestaande bouw toegepast bij verzakking of aanbouw). 

Meestal brengt men bij fundering op staal een strokenfundering aan of een gewapendbetonplaat. 

De afbeeldingen van vooral Jellema Hogere Bouwkunde tonen de diverse mogelijkheden.


verschillende soorten fundering op staal;
klik voor groter (geotechniek, kivi):


verschillende funderingsvormen (jellema):


metselwerk:


stampbeton:


strokenfundering:


strokenfundering met verstijvingsrib:


strokenfundering met ekokist-h van havebo;
klik voor groter:


doorgaande gewapendbetonplaat (funderingsplaat);
klik voor groter (jellema):


doorgaande gewapendbetonplaat (funderingsplaat) bij een zwembad, waarbij de bodem doorloopt om te worden geballast met zand, tegen opdrijven van een leeg zwembad; klik voor groter (azur zwembaden):


doorgaande gewapendbetonplaat, aanleg funderingsplaat:


grondvervanging (niet-draagkrachtige grond vervangen  door zand;  zandkoffer onder draagmuur; jellema):


grondverbetering door diepteverdichting (insluiten, verdichten en al verdichtend de punt omhoog halen); klik voor groter! (jellema):


schuifvlakken bij funderen op staal(jellema):


sommatie van spanningen bij funderen op staal; klik voor groter! (jellema):


ideaal grondwaterpeil (platform fundering):


Bij fundering op staal spelen de volgende aspecten mee:
- het weggraven van grond voor een nieuwe fundering op staal kan bij belendingen (buurgebouwen) voor het bezwijken van de fundering zorgen
- een nieuwe fundering kan de gronddruk onder belendende percelen veranderen waardoor zettingen kunnen ontstaan
- grondwaterstand: door het (tijdelijk) verlagen van de grondwaterspiegel kunnen zettingen optreden.

Documentatie
- Theorie Ontwerpen van funderen op staal (van Kivi)

Met dank aan Jos van Heck, C.A. Schijf, KIVI, Platformfundering, Azur Zwembaden, Havebo (Ekokist-H) en vooral Jellema Hogere Bouwkunde.

Zie ook grondverbetering, verloren bekisting.

Eng. natural foundation, shallow foundation (strokenfundering is strip footing, strip foundation, gewapendbetonplaat is reinforced-concrete slab, grondverbetering is ground improvement,grondverbetering door diepteverdichting is vibroflotation, grondverbetering door injectie is consolidation grouting)

*) In een andere bron lijkt de term afkomstig van de Veluwe, waar op beperkte diepte een harde, vaste grondslag (oerlaag) aanwezig is die "zo hard was als staal".


2. Staal: zie staal als "hard ijzer".

Eng. steel