aardlekschakelaar

Een aardlekschakelaar is een schakelaar die de stroom automatisch uitschakelt als de stroom weglekt, bij bijvoorbeeld gebreken van aangesloten elektrische apparaten. De aardlekschakelaar is van belang voor alle apparaten die niet "geaard" zijn, d.w.z. die niet (correct) aangesloten zijn op een geaarde contactdoos). De maximale stroom die mag lekken is 30 mA, d.w.z. als er meer dan 30 mA lekt, wordt de stroom uitgeschakeld van de groepen die op de aardlekschakelaar staan aangesloten.

Om een keten voor de elektrische stroom te hebben, zorgt de fasedraad (de bruine draad, tot ca. 1970 de groene draad) voor de aanvoer en de nuldraad (de blauwe draad) voor de afvoer. Tussen fasedraad en nuldraad bevindt zich een elektrisch "apparaat", bijvoorbeeld een lamp. Als een spanningzoeker op de fasedraad aangesloten wordt, dan is door het lampje van de spanningzoeker een stroom zichtbaar; bij aansluiten op de nuldraad brandt het lampje van de spanningzoeker niet (tenzij het foutief is aangesloten). De nuldraad is dus in principe spanningsloos. Tussen twee punten, bijvoorbeeld de aansluitingen van een lamp, heerst een spanningsverschil van bijvoorbeeld 230 V wanneer de fasedraad en de nuldraad met elkaar worden verbonden: na het aanknippen van bijvoorbeeld een lamp gaan de elektronen stromen en staat op beide punten (en dus ook de draden) 230 V. De nuldraad voert samen met de fasedraad de elektrische stroom en kan daarom bij een (te) grote spanning gevaarlijk zijn. 

Omdat de aardelektrode en de nuldraad in woningen in Nederland niet met elkaar verbonden zijn, detecteert de aardlekschakelaar wel een te groot stroomverschil (in Ampère) tussen de nuldraad en de fasedraad: in dit geval is er sprake van lekstroom
Het is verwarrend, maar de aardlekschakelaar detecteert niet de stroom die door de aardedraad lekt: 
- de aardlekschakelaar is voor het lekken van stroom via een andere weg dan via de fasedraad en de nuldraad (bijvoorbeeld door vochtig contact in een elektrisch apparaat)
- de aardelektrode vormt een veilige weg voor het lekken van stroom via de aardedraad.

Een goede aardlekschakelaar heeft een testknop die bijvoorbeeld gebruikt wordt voordat er wat grotere aanpassingen aan het elektrisch circuit uitgevoerd gaan worden of als er een vermoeden is dat er toch stroom lekt.
Er mogen maximaal vier elektriciteitsgroepen op een aardlekschakelaar worden aangesloten.

Sinds 1998 moeten alle nieuwbouwwoningen voorzien zijn van geaarde wandcontactdozen ("stopcontacten").

Zie ook bij aardnet.

Documentatie

- Aarding voor alle zekerheid (van Essent/Enexis)

- Een checklist voor de aanleg van elektra (van Niko)

- Power quality: kwaliteit van spanning en stroom (van TVVL)


Voor kleuren van elektriciteitsdraden (fasedraad, schakeldraad, nuldraad, aardedraad) zie Draden.

Eng. earth leakage circuit breaker (ELCB), residual current device (RCD), ground fault interrupter (GFI, Am.), Ground Fault Circuit Interrupter (GFCI, Am.)