Een kunststof kozijn is een kozijn van hard pvc, opgebouwd uit holle, geëxtrudeerde profielen die in de hoeken aan elkaar worden gelast. Het kunststof kozijn wordt zowel bij nieuwbouw als bij renovatie toegepast, vaak ter vervanging van houten kozijnen.
Grote voordelen van kunststof kozijnen ten opzichte van houten kozijnen:
- schilderen is overbodig
- rot niet
- isoleert warmte goed.
Opbouw van het profiel
Het profiel is door tussenwanden verdeeld in holle ruimten, de kamers. De kamers maken het profiel stevig en zorgen voor een goede isolatie.
In de middelste, grootste kamer zit de kernversterking: een stalen U-profiel dat het kozijn stevig maakt, zodat ook grotere ramen en deuren niet vervormen. Een dieper profiel (grotere inbouwdiepte) biedt meer ruimte voor kamers en een zwaardere versterking, en is daardoor beter geschikt voor het zwaardere dubbel of triple glas.
Aan het profiel wordt het hang- en sluitwerk bevestigd: de scharnieren en de sluitingen. Een te openen raam sluit meestal op meerdere punten rondom, zodat het gelijkmatig tegen de rubberdichtingen wordt getrokken.
Samen met het profiel en het glas bepaalt het hang- en sluitwerk de inbraakwerendheid van het kozijn. Bij nieuwbouwwoningen moeten bereikbare ramen en deuren minimaal weerstandsklasse 2 halen (volgens NEN 5096).
Uiterlijk, vroeger en nu (over profielen en lasnaden)
De eerste kunststof kozijnen waren alleen in wit leverbaar, hadden profielen zonder reliëf en in elke hoek een diagonale lasnaad. De diagonale hoeken en de soms brede profielen vallen nog steeds niet bij iedereen in de smaak. Vanaf ca. 1980 kwamen er kleuren, houtnerffolies en profielen met meer reliëf.
Kunststof kozijnen zijn er bijvoorbeeld met een vlak of een verdiept profiel.
Oorspronkelijk waren kunststof kozijnen uitsluitend verkrijgbaar in een vlak profiel met een diagonale lasnaad in de hoeken, wat nogal afweek van de gebruikelijke houten kozijnen (en daarom nogal namaak leken).
De inbouwdiepte (profiel) en de lasnaad van het kozijn zijn belangrijk voor het uiterlijk:
- vlak profiel: standaard inbouwdiepte ca. 70 tot 82 mm; het raam ligt vrijwel gelijk met de buitenkant van het kozijn, wat een modern uiterlijk geeft (vlakke profielen worden vaak geassocieerd met bedrijfsgebouwen)
- verdiept profiel (blokprofiel): standaard inbouwdiepte 120 mm, vergelijkbaar met een houten kozijn; het raam ligt verder naar binnen, zodat het kozijn lijkt op het traditionele Nederlandse houten kozijn
- retro profiel, ook 5-graden genoemd: dit verdiepte profiel ademt een klassieke sfeer met een nostalgisch design, ideaal voor bijvoorbeeld renovaties in jaren 1930-stijl
- diagonale lasnaad (V-super lasnaad): in verstek gelast (45 graden), met een zichtbare diagonale naad (doet een beetje ouderwets aan, "echt kunststof"; de naam V-super is wellicht afgeleid van de V van verstek?)
- horizontale of verticale lasnaad (hout-achtige verbinding, HVL-lasnaad, HoutVerbindingsLook): een haakse, rechte naad zoals bij een houten kozijn (geeft meer het uiterlijk van een houten kozijn)
- zonder naad: een kozijn zonder of met een nauwelijks zichtbare naad doet een beetje onecht aan (in combinatie met een vlak profiel toch een hedendaags uiterlijk).
Standaard is het kozijnprofiel wit; andere kleuren/structuren krijgt het door middel van een gekleurde folie, met een houtnerf, matte of juist gladde structuur.
Wanneer men liever een hout-achtig uiterlijk verkiest is het belangrijk aan de volgende aspecten te denken:
- een HVL-lasnaad (houtverbindingslook, de diagonale naad lijkt niet op een fraaie houtverbinding)
- een verdiept profiel (lijkt meer op hout, als een hedendaags, strak kozijn gewenst is, is waarschijnlijk goed geïdoleerd aluminium kozijn te overwegen)
- profiel zonder of met een zo klein mogelijke hellingshoek (in doorsnee zo rechthoekig mogelijk dus)
- geen of een vage houtnerf (een forse nerf geeft een gevoel van namaak)
- bij deuren: zonder grote, grove scharnieren.
Met of zonder aanslag
Veel profielen zijn leverbaar met of zonder aanslag: een opstaande rand van doorgaans 20 mm rondom aan de buitenzijde, die over het stelkozijn of de spouwlat valt. Door de rubberdichting en de afwatering in de aanslag is het kozijn wind- en waterdicht te monteren.
Isolatiewaarden
De Uf-waarde van het kozijn is een waarde die aangeeft hoeveel warmte doorgelaten wordt van alleen het profiel (Uf of Ufr staat voor U frame, zie U-waarde).
Hoe kleiner de waarde, des te beter is de isolatie; een paar voorbeelden:
- vlak profiel, 70 mm, vijf kamers: ca. 1,3 W/m²K
- vlak profiel, ca. 82 mm, zes of zeven kamers: ca. 0,9 tot 1,0 W/m²K
- verdiept profiel, ca. 120 mm, meestal vijf of zes kamers: vaak ca. 1,0 tot 1,3 W/m²K.
Een dieper profiel isoleert dus niet vanzelfsprekend beter, en het heeft vaak minder kamers dan een vlak profiel van 82 mm. Vraag daarom naar de isolatiewaarde van de precieze uitvoering.
Ook het glas maakt uiteraard een enorm verschil: triple glas isoleert beter dan dubbel glas.
Wie de woning beter wil isoleren, vervangt vaak het hele kozijn, omdat er in een oud kozijn niet altijd ruimte is voor het dikkere dubbelglas HR++ of triple glas (HR3, HR+++).
Triple glas is vaak maak een paar tientjes duurder dan HR++.
Onderhoud
Een kunststof kozijn hoeft niet geschilderd te worden. Het onderhoud bestaat uit:
- regelmatig schoonmaken met lauw water en een mild schoonmaakmiddel
- af en toe het hang- en sluitwerk smeren
- de rubberdichtingen controleren.
Een houten kozijn moet elke 5 tot 8 jaar geschuurd en opnieuw geverfd of gebeitst worden. Dat onderhoud is een flinke kostenpost.
Levensduur en recycling
Een kunststof kozijn gaat 50 tot 75 jaar mee. Daarna is het kozijn nog waardevol als grondstof: het bestaat uit pvc, metaal en rubber.
Oude kunststof kozijnen worden ingeleverd zonder glas en zonder hang- en sluitwerk, bijvoorbeeld bij een kozijnfabrikant. Het pvc wordt vermalen tot schone pvc-korrels, de grondstof voor nieuwe profielen; het metaal en rubber worden apart gerecycled.
Voordelen kunststof kozijn
- geen schilderwerk (bespaart onderhoudskosten)
- rot niet en is ongevoelig voor vocht (bespaart onderhoudskosten)
- bij de "houtverbindingslook" (horizontale of verticale lasnaad) vaak nauwelijks te onderscheiden van een hardhouten kozijn
- in aanschaf meestal goedkoper dan een hardhouten of aluminium kozijn.
Nadelen kunststof kozijn
- brede profielen betekenen minder ruimte voor glas
- krassen en deuken zijn lastiger te herstellen dan bij hout
- er mag niet in geboord en geschroefd worden
- een kozijn met een "diagonale lasnaad" lijkt niet op een houten kozijn (voor sommigen geen probleem)
- bij verbranden van pvc ontstaat zoutzuurgas en de grondstof vinylchloride is kankerverwekkend (maar kunststof kozijnen worden veelal gerecycled).
Ga kijken bij de fabrikant / leverancier hoe zo'n kozijn eruit ziet en ontdek welke voorkeuren u heeft
Als u nog niet veel weet over kozijnen of niet zeker bent, kijk op een aantal websites om u een beetje te oriënteren.
Vragen vooraf:
- welke kozijn-typen bij de leverancier te zien zijn...
- hoe lang is de garantie op de kozijnen (glas via de inboedel/glasverzekering)
- werkt die leverancier ook in uw regio werkt
- is er subsidie voor kozijn en/of glas?
Zoals hierboven al bij een paar aspecten aangegeven, er zijn veel mogelijkheden die veel invloed hebben op het uiterlijk van het kozijn:
- idee van een houtverbinding of een diagonale lasnaad met kunststof-uiterlijk
- wel/niet lasnaad zichtbaar
- wel/niet verdiept profiel
- welke structuur (glad, zand of nerf)
- welke kleur (binnen, buiten)
- isolatiewaarde van het kozijn
- dubbelglas HR++ of (nauwelijks duurder en beter isolerend) Triple glas HR3
- wel/niet een ventilatierooster (altijd handig, ook bij stroomuitval verversing zonder het raam te openen)
- wel/niet laten monteren (demonteren oude kozijn enz.)
- wat zijn de voordelen en nadelen van de gekozen modellen.
Opmerkingen
- er zijn meer modellen beschikbaar met niet-hout- uiterlijk dan met een hout-uiterlijk
- nieuwe kozijnen sluiten veel beter dan oude; zorg daarom voor voldoende ventilatie, bijvoorbeeld met een ventilatierooster in het kozijn of boven het glas (bij balansventilatie is dat niet nodig)
- veel modellen hebben geen ventilatierooster; let daar eventueel op bij de keuze van het model
- bij een VvE (Vereniging van Eigenaars, vaak bij appartementen) is overleg met de VvE noodzakelijk; meestal is de VvE verantwoordelijk voor nieuwe kozijnen en glas
- bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht staat de gemeente kunststof kozijnen vaak niet of alleen onder voorwaarden toe; informeer dus vooraf.
Tekst met dank aan kozijnenleverancier Het kunststof kozijn.
Leveranciers van kunststof kozijnen zijn o.m. Het kunststof kozijn, AZ Kozijnen (ook aluminium en hout), Kochs (ook aluminium).
verdiept profiel (blok profiel) met fraaie hout-achtige verbinding (hvl lasnaad) (de kozijnengroep):
vlak profiel; verschillende soorten vlak profiel, hier met en zonder te openen raam; links ook een inkijkje in de isolatie-opbouw (de kozijnengroep en kochs):
verdiept profiel; verschillende soorten met een verdiept profiel; beide met hout-achtige verbinding (hvl lasnaad) en te openen raam (de kozijnengroep en kochs):

schuine lasnaad (v-super e.d.) doet voor veel mensen toch nog steeds "raar" aan (geen reguliere verbinding van houten kozijnen), zelfs bij een verdiept profiel en fraai uiterlijk:
schuine lasnaad met wonderlijke houtnerf:
grote, grove scharnier; groot nadeel van veel deuren is het grote, grove scharnier; kan dat nu echt niet anders?: