Kaalslag is het in een korte periode slopen van gebouwen (of het grootschalig rooien van bomen) en het onmiddellijk daarna egaliseren van de vrijgekomen grond op dat gebied. Omdat bij de term kaalslag sprake is van ongewenste of sterk betwiste sloop (of kap van bomen) wordt het slopen en egaliseren in een zeer korte tijd uitgevoerd. Die periode is te kort om voldoende weerstand te bieden tegen degene die tot de sloop of kap opdracht heeft gegeven.
Een voorbeeld van kaalslag bij bossen is de kaalslag van meer dan 5.000 hectare bos door Staatsbosbeheer. Een groot deel daarvan dient ook nog als biomassa, waardoor de CO2-opname vermindert (er zijn minder levende bomen immers) en de uitstoot vergroot wordt (door verbranden van de biomassa). Maar het wonderlijkst is dat de dochteronderneming van Staatsbosbeheer die de biomassa verzorgt, een BV is.
In andere gevallen werd soms door wat men bijna beroepsactievoerders zou kunnen noemen de term kaalslag gebruikt als het om een klein sloopwerkje ging of om een paar bomen. Zo kan iedereen de redelijkheid uit het oog verliezen. (Overigens, bij leegkap blijft een klein stukje stam staan waardoor deze bomen weer aangroeien.)
Kaalslag van bomen
Het rooien van bomen met een slechte gezondheid in een mooie, lange laan én de erop volgende aanplant van jongere exemplaren is soms noodzakelijk, omdat de laan dan herkenbaar blijft als een soort landschapselement. Wanneer in één keer alle bomen vervangen moeten worden, verliest de laan zijn bijzondere karakter.
Staatsbosbeheer heeft veel gebieden met bomen die juist gebruikt worden om gekapt te worden, bijvoorbeeld als hout voor biomassa-centrales. Sommige gebieden worden dan wel erg kaal Het is begrijpelijk dat die kaalslag veel vragen oproept, vooral bij omwonenden of recreanten.
Ook worden wel natuurgebieden met veel bomen prijsgegeven aan het water en spreken we dus van kaalslag. Vaak is dat begrijpelijk, bijvoorbeeld als retentie-gebied (opslag van water) of in de strijd tegen het water (in het kader van "Ruimte voor de rivier"), soms is het niet te bevatten, bijvoorbeeld als er natuur gecompenseerd moet worden met België en een omvangrijk gebied weer aan het water wordt prijsgegeven...
Eng. (m.b.t. gebouwen) wholesale demolition, swathe of demolition; (m.b.t. bomen) clearcut, clear felling
