De term dakfolie wordt gebruikt voor een aantal verschillende folies. Dat is wel begrijpelijk ("dak" omvat nogal veel) maar ook verwarrend (welke folie wordt nu eigenlijk bedoeld). Daarom spreken leveranciers liever niet over "dakfolie" maar bijvoorbeeld over een "waterkerende dampdoorlatende folie", "dampdichte folie", "klimaatfolie" o.d.
In zijn algemeenheid is een dakfolie een flexibele folie om (een deel van) het dak te beschermen tegen vocht (afkomstig van van buiten en/of van binnen en/of via condensatie), wind en stof. Een dakfolie werkt mee het dak droog te houden en kan ook warmteverliezen voorkómen.
Afhankelijk van de functie en de locatie van de dakfolie is hij dampdoorlatend of dampdicht (of beide), geschikt voor hellende of platte daken (of beide), permanent of tijdelijk.
Het doel en nut van de dakfolie is meestal (afhankelijk van het type dakfolie):
- beschermt de dakconstructie (o.m. de isolatie; waterwerend, dampwerend / dampopen, winddicht; tegen vocht, rotten, schimmels en warmteverlies)
- gaat lekkages en vochtschade tegen (waterwerend)
- beperkt tocht en warmteverlies (winddichte folie)
- verlengt (al met al) de levensduur van het dak en verbetert het comfort.
Overigens, dakfolies zorgen er soms ook voor dat er geen of minder insecten in de dakconstructie kunnen komen.
Opmerkingen:
- Plaatsing van de dakfolie in horizontale banen, overlappend (ca. 15 cm).
- Plaatsing van de dakfolie bij een hellend dak van onderaf naar de nok (i.v.m. overlapping) en aan sporen, dakbeschot o.d. vastgezet met latten (pannenlatten).
- Een zeer flauw hellend dak wordt soms gezien als een plat dak.
Dakfolies zijn onder meer:
1. onderdakfolie (waterkerend én dampdoorlatend)
2. dampdichte folie (sterk dampremmend)
3. klimaatfolie (variabel dampopen en dampwerend)
4. platte-dak-folie (dampdicht én volledig waterdicht)
5. bouwzeil (waterdicht, scheurvast, tijdelijke dakfolie)
Voor details en de juiste keuze van de folie:
zie bijvoorbeeld de Foliewijzer van MG-Bouw.
Een voorbeeld van twee dakfolies
dakfolie aan koude zijde: onderdakfolie, dampdoorlatende folie (dampopen: waterkerend én dampdoorlatend)
dakfolie aan warme zijde: dampremmende folie (dampdicht, dampscherm: waterkerend én dampkerend)
De verschillende soorten dakfolies
Deze dakfolie is een permanente, waterkerende maar dampdoorlatende folie onder de dakpannen of dakleien (dus boven de isolatie) bij hellende daken, aan de koude zijde van het dak.
Kenmerken:
- Hellend dak
- Waterkerend
- Dampdoorlatend
- Koude zijde van het dak (zie afbeelding iets verder)
- Onder de dakpannen
- Beschermt tegen vocht e.d. van "buiten".
Bescherming:
- Deze dakfolie is een (extra) bescherming van de constructie onder de dakpannen.
- Ze helpt bijvoorbeeld vocht af te voeren wanneer dat toch onder de pannen mocht komen.
- Water kan onder de pannen komen door stuifsneeuw (dat smelt), harde wind tijdens hevige regenval, terugstuwing van smeltwater of simpelweg bij een beschadigde dakpan. Van buiten naar binnen houdt het regen, stuifsneeuw, stof en wind tegen die onder de dakpannen kunnen komen en van binnen naar buiten laat het damp door om condensatie in de isolatie te vermijden.
- In de winter kan condensatie optreden van vocht in de dakconstructie. Daarom moet de dakfolie zo dampopen mogelijk zijn zodat dit deel van de dakconstructie kan "drogen".
- Stilstaande lucht is een goede vorm van isolatie. Door het winddichte karakter van de dakfolie kan de wind de warmte in het isolatiemateriaal niet "wegduwen".
Locatie van de onderdakfolie:
- De dakfolie wordt geplaatst over de dakspanten of het dakbeschot, onder de tengellatten (loodrecht op de nok, en dus ook onder de panlatten die evenwijdig aan de nok lopen).
Winddichtingsstudie, dakfolies voor toepassing in hellende dak (Proclima)
dakfolie solitex (links, proclima) en polytex (rechts, mg-bouw):
Deze dakfolie is een permanente, dampwerende of dampdichte folie (dampscherm) die wordt aangebracht aan de warme zijde van het dak (de "binnen"- zijde).
Kenmerken:
- Hellend dak
- Dampdicht of dampwerend
- Warme zijde van het dak
- Beschermt tegen vocht e.d. van "binnenshuis"
Bescherming:
- Deze dakfolie houdt dus damptransport van binnen naar buiten tegen om de dakconstructie te beschermen tegen vocht vanuit het huis zelf.
Locatie:
- Tussen afwerking plafond (dampopen behandeld gipsplaat of hout o.d.) en isolatiemateriaal.
dampdichte folie miofol 125a (links, mg-bouw) en dampremmende folie miofol 100s (rechts, mg-bouw): 
Deze dakfolie is een permanente klimaatfolie in het dak die de dampdoorlatendheid aanpast aan het jaargetijde.
Groot voordeel van dit type dakfolie is dat ze afhankelijk van het seizoen dampdoorlatend (dampopen) of dampwerend (dampdicht) werkt.
"De folie is in de zomer dampopen om zo condensvorming te voorkomen en in de winter dampdicht om vochtwerend te werken."
Kenmerken:
- Hellend dak én plat dak.
("Bij platte daken die gedekt zijn met EPDM of bitumen is er ook vaak sprake van een dampremmende laag. Door in deze gevallen te kiezen voor klimaatfolie, kan eventueel vocht uit de constructie naar binnen toe trekken.")
- Dampdoorlatend of dampwerend afhankelijk van het seizoen.
In tegenstelling tot gewone dampremmende folie, die altijd "dicht" staat, past klimaatfolie zijn structuur aan op de luchtvochtigheid. In zomer dampopen en in winter dampremmend:
.. in de zomer verdampt vocht in de constructie en dan is de klimaatfolie dampopen ("folie gaat open staan", is ademend) om condensvorming te voorkomen
.. in de winter is het binnen vochtig en buiten koud: de klimaatfolie wordt dampremmend ("folie gaat dicht staan", heeft hoge dampweerstand) en kan er geen vocht uit je woning in je isolatiemateriaal trekken.
- Wordt door zijn veelzijdigheid regelmatig toegepast bij renovaties of na-isolatie van daken.
Bescherming:
- Automatische bescherming tegen teveel vocht in de dakconstructie.
Locatie:
- Klimaatfolie wordt aangebracht aan de warme kant van het isolatiemateriaal (waar normaliter de dampdichte folie zit om damp van binnenshuis te weren in de isolatie).
klimaatfolie, werking (hornbach): 
4. Platte-dak-folie (toplaag dak is EPDM e.d.)
Deze dakfolie is een dampdichte én volledig waterdichte folie als (bovenste) dakbedekking op platte of licht hellende daken (dus geen pannendaken).
Kenmerken:
- Plat dak
- Waterdicht (waterwerend)
- Dampdicht
- Is zelf de bovenste, waterdichte afsluiting (dakbedekking) van het platte dak.
Bescherming:
- Bij een plat dak zorgt deze dakfolie zelf voor een volledig waterdichte afsluiting.
- Deze dakfolie beschermt vooral tegen het binnendringen van hemelwater en wind en daarmee tegen langdurige blootstelling aan hemelwater en stilstaand water (let wel op afwatering, gebruik een afschot van 1,5%)
- Ook bij groendaken worden deze folies toegepast omdat de waterdichtheid én de rekbaarheid zeer groot zijn.
Locatie:
- Buitenkant dakopbouw. Als bovenste laag van de dakbedekking (alleen bij een groendak onder het groendak zelf).
Voorbeelden:
- Deze dakfolie als dakbedekking is bijvoorbeeld EPDM (rubberfolie), PVC (dakfolie, veel kleuren, ook wit) of TPO (folie; wit).
- Zowel EPDM als PVC als TPO hebben een modernere uitstraling dan bitumen.
- EPDM gaat ca. 50 jaar mee, zeer elastisch, eventuele beschadiging gemakkelijk te herstellen, goed beloopbaar, ook zelfklevend leverbaar, kan niet tegen chloor
- PVC gaat 20-40 jaar mee, moderne uitstraling, architectonisch interessant mede door de vele kleuren waarin het verkrijgbaar is, ook zelfklevend leverbaar, niet plaatsen op bitumen of polystyreen, moeilijker aan te brengen
- TPO gaat 20-40 jaar mee, moderne uitstraling, goed bestand tegen UV-straling, ook zelfklevend leverbaar?, alleen in wit en grijs, nog wat moeilijker aan te brengen.
dakfolie, volledig waterdicht epdm (links, dakvisie), volledig waterdicht tpo (een soort witte "epdm", epdm24):
Deze "dakfolie" is soms de benaming voor een waterdichte, scheurvaste folie als tijdelijke bescherming van vochtgevoelige bouwdelen, bijvoorbeeld houtachtige delen tijdens de bouw.
Kenmerken:
- Biedt tijdelijke bescherming (alleen een dakfolie kan permanent zijn als die op de uiteindelijke locatie tijdelijk toegepast wordt als "bouwzeil")
- Niet alleen dak, maar kan bij het gehele gebouw.
- Waterdicht.
- Scheurvast.
- Afmeting bijvoorbeeld tot 10x12 m (dekkleed MG-bouw).
Bescherming:
Bouwzeil beschermt (tijdelijk) de constructie tegen water van buitenaf (bijvoorbeeld tijdens de bouw de bescherming van houtachtige materialen tegen weersinvloeden) via:
- afdekken (oppervlakte beschermen met bouwzeil)
- overkappen (het gebouw o.d. beschermen met een nooddak, bijvoorbeeld via steigers en bouwzeilen)
- toepassen van de dakfolie zoals die uiteindelijk ook gaat functioneren (dus niet meer "tijdelijk" in dit geval...); nut is regen- en winddichting.
Locatie:
Denk bij de bouwzeilen aan:
- (net als bij andere dakfolies) het overlappen van verschillende bouwzeilen
- het beveiligen van de zeilen tegen opwaaien en scheuren (vooral bij de bevestigingen met de ondergrond; bij de andere dakfolies is opwaaien meestal geen echt probleem omdat die vastgespijkerd wordt aan de ondergrond via tengellatten o.d. of de dakfolie wordt aan de ondergrond gelijmd).
bouwzeil, dekkleed (mg-bouw): 
