verkropt

1. Verkropping is bijvoorbeeld bij een gevel de geringe "uitspringen" in een kroonlijst ter afdekking van bijvoorbeeld een risaliet of pilaster
Door het iets uit de gevel steken van een verticaal element (risaliet, pilaster, console o.d.) moet het horizontale element dat dat verticale element (kroonlijst o.d.) afdekt, iets uitsteken (naar voren springen, een "voorsprong" maken).

Ook bij bijvoorbeeld houten kasten en orgelkasten met uitspringende delen onder de kroonlijst wordt gesproken over een verkropte kap.


verkropte kroonlijst bij pilasters, grote oost 2, hoorn;
klik voor de volledige afbeelding
(monumentnummer 22384, beeldbank cultureel erfgoed):


een verkropte kap bij een antieke houten kast; ook het onderste gedeelte van het lichaam van de kast is verkropt (harrie rombouts & zonen antiquiteiten en meubelmakerij):


Andere benamingen voor verkropt zijn: verstekt, omgetrokken, (om)gekornist (met dank aan Documentatie.org; kornis is een ander woord voor kroonlijst).

Met dank aan Veerman Muziek.

Du. Verkröpfung
Fr. ressaut
Eng. angulation??


2. Een voorwerp dat verkropt is, is op een bepaalde manier gebogen of omgebogen, dus met een hoek of knik erin. Een verkropte greep bijvoorbeeld  is een greep met een knik erin. Een verkropt scharnier is een scharnier waarbij één van de twee scharniervleugels een bochtje maakt waardoor blijkbaar een vlakke kozijnmontage mogelijk is. (Wanneer beide vleugels van het scharnier een forse bocht maken, wordt dit een bochtscharnier genoemd.)


verkropte greep (destil voor bouw en industrie):


verkropt kogelscharnier; de ene vleugel ligt niet in hetzelfde vlak als de andere vleugel (themans s2, safe & secure):


De term verkropt is een germanisme, afkomstig van het Duitse verkröpft (letterlijk: vergroeid; in de techniek: omgebogen).

Met dank aan Piet Jellema.

Eng. bent, cranked (bij de term "cranked" is het voorwerp sterker omgebogen)