home

discl. / , lid NVJ

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z


vakwerk

 

vakwerk

Vakwerk is een constructie waarbij balken en staven een stelsel van rechthoeken en/of driehoeken vormen en aan de uiteinden en/of kruiselings verbonden worden tot een onwrikbaar geheel. Het belangrijkste constructieve kenmerk wordt gevormd door de verbindingen van de vaak forse houten balken.
Vakwerk is een vorm van houtskeletbouw, maar bij vakwerk blijft het skelet aan de buitenzijde zichtbaar
De ruimte tussen de stijlen, regels en schoren (de meer of minder diagonaal lopende stijlen) is meestal opgevuld met vlechtwerk (twijgen, meestal gepleisterd), leem of baksteen.
De kleur van het vakwerkskelet is vaak de kleur van het hout of donkerbruin tot zwart (vroeger: geteerd). Het pleisterwerk is meestal wit.

Vakwerken worden zowel toegepast voor wanden (vakwerkbouw) als voor draagconstructies (vakwerkliggers, vakwerkbruggen e.d.). 
De vakwerkbouw in Zuid-Limburg heeft vaak schoren, terwijl in Oost-Nederland meestal uitsluitend rechthoeken werden toegepast.

Voorbeelden van vakwerkhuizen en de geschiedenis van het vakwerkhuis
.


een vakwerkhuis:


een voorbeeld van invulling van het skelet: vlechtwerk, pleisterwerk (waarschijnlijk op vlechtwerk of baksteen) en baksteen; let ook op de telmerken op de regels;
klik voor groter (foto ayla87, rgbstock):


namaak-vakwerkhuis, achterzijde gregynog hall; in 1837 heeft het beton dit uiterlijk van vakwerk gekregen; "the relief 'black and white' rendering is in imitation of local timber-framed border houses";
klik voor groter (foto dave croker, geograph):


Met dank aan "Inleiding in de Bouwhistorie" van Ronald Stenvert en Gabri van Tussenbroek (Uitgeverij Matrijs).

Zie ook vakwerkbrug, vakwerkligger, gewapend beton (betonskelet), balloon-constructie, windverband.

Eng. vakwerk (als constructiemethode) is half-timbering; vakwerkligger is truss; vakwerkhuis is timber-framed house, half-timbered house, frame house (Am.); vakwerk gevuld met baksteenvlakken en ramen is framework with a brick and glass infill; vakwerk wordt in de volksmond ook "black and white" genoemd (naar de zwart gebeitste balken en de witte pleister)