home

discl. / , lid NVJ

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z


gek

 

gek

Een gek is een draaibare kap op een schoorsteen. De gek kan van hout of metaal zijn. Hij richt zich door de windvaan op de wind, zodat de rook aan de open zijde (van de wind afgekeerd) onbelemmerd weg kan stromen. Door de langs de schoorsteenkap stromende wind zorgt deze voor meer "trek" in de schoorsteen. De gek wordt eigenlijk alleen nog bij open haarden gebruikt en vooral als er extra trek nodig is.
Een kwibus is een gek met een grotere opening.


gek, draaibare kap op een schoorsteen (w&s schoorsteentechniek):


gek, draaibare kap op een schoorsteen (cheops studievereniging bouwkunde):


gek, een (hof)nar:


De oorsprong van het woord gek, ook in de betekenis van dwaas, staat niet vast. Nielsen verbindt gek met Noors (dial.) geiga (waggelen) en Duits (dial.) geigen (heen en weer bewegen). Ook bestaat de opvatting dat het oorspronkelijk een Nederduits woord was met de betekenis "hofnar", dat pas in de 14e eeuw in het Middelnederlands doordringt. Bron Etymologiebank
De term gek voor de draaibare kap is waarschijnlijk naar analogie van de muts (narrenkap) van de hofnar.
Kwibus is een andere benaming voor een zot of gek.

Zie verder bij schoorsteenkap