home

discl. / ©, lid NVJ

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z


bemaling, bronbemaling, bronnering, retourbemaling

 

bemaling

Ook: bronbemaling, bronnering. Bij het uitvoeren van bouwconstructies onder het grondwaterniveau zal het meestal nodig zijn de grondwaterstand kunstmatig te verlagen. Dit gebeurt d.m.v. (bron)bemaling. Door het wegpompen van water (bemalen) wordt de grondwaterstand plaatselijk verlaagd tot onder het niveau van de bouwput, zodat men in het droge aan de constructie kan werken. Het opgepompte water wordt meestal afgevoerd naar rioleringsputten. 
In West-Nederland vindt bemaling bijvoorbeeld plaats bij het vervangen van de riolering en bij bouwputten t.b.v. tunnels of kelders.

Bij kleine bouwputten en kleinere diepten wordt vacuümbemaling toegepast. Vacuümbemalen houdt in dat er geperforeerde zuigbuizen op regelmatige afstanden (ca. 2 m vaak) in de grond worden gebracht, waarna de zuigbuizen (de vacuümfilters) op een centrale, grotere, niet-geperforeerde buis (de verzamelleiding of blinde buis) worden aangesloten, waarna een bemalingsmotor zorgt voor een vacuüm in de buizen, het water wordt "opgezogen" en weggepompt.
Bij grote bouwputten en grotere diepten (meer dan ca. 4 m) vindt deepwell bronbemaling plaats: de verlaging van het grondwater vindt hier plaats met behulp van onderwaterpompen.

Wanneer afvoer naar het riool om wat voor reden niet gewenst is, kan retourbemaling plaatsvinden: het opgepompte water wordt (elders) weer aan de grond toegevoerd (opgelet moet worden dat de grond daar niet te veel water gaat bevatten). Ook bij warmte-koude-opslag vindt een vorm van retourbemaling plaats: het opgepompte water wordt naar de gewenste grondlaag afgevoerd.

Bemaling kan ook plaatsvinden bij bodemsanering: 
- het water uit de lichtverontreinigde grond wordt bemalen zodat de grond afgevoerd kan worden
- door retourbemaling kan het aan de grond onttrokken water worden gezuiverd en weer worden teruggevoerd.

De Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer (SIKB) heeft een aantal hoofdactiviteiten opgesteld bij een gemiddeld bouwproject met bemaling:
- initiatief tot bouwproject met benodigde bemaling (opdrachtgever)
- uitvoeren grondonderzoek (adviesbureau)
- opstellen bemalingsadvies (adviesbureau)
- vergunningaanvraag (opdrachtgever/adviesbureau)
- vergunningverlening (bevoegd gezag)
- aanbesteding van het werk en de bemaling (opdrachtgever)
- ontwerp van (werk en) bemaling (aannemer/bemaler)
- uitvoering van (werk en) bemaling (aannemer/bemaler).

De SIKB meldt ook een aantal risico's/knelpunten bij bemalingen, o.m:
- hoger onttrekkingsdebiet dan vooraf berekend
- opdrijvende constructies
- zakking van gebouwen en gronden
- schades aan natuurwaarden en gewassen
- stilleggen van het bouwproject (door ontbreken grondonderzoek, vergunning e.d. of door het optreden van één of meer van de hierboven genoemde risico's).

Het maken van een bouwput met verlaging van de grondwaterstand heeft invloed op de heersende grondspanningen (korrel- en waterspanningen) in de directe omgeving. De stabiliteit van de bouwput en van eventuele belendende bouwwerken onder deze gewijzigde grondspanningen moet daarom vooraf zorgvuldig gecontroleerd worden. Er wordt nog wel eens te licht gedacht over de gevolgen van bemaling voor panden in de onmiddellijke nabijheid van bouwputten, waardoor soms de nieuwbouw een lange tijd stilligt.

Voor meer informatie, zie de documentatie onderaan dit artikel.


principe van horizontale bemaling (koop watermanagement):


principe van verticale bemaling (koop watermanagement):


bemaling t.b.v. bouw spoortunnel almelo (luinstra bronbemaling): 


bronbemaling, i.v.m. vernieuwen riolering ligt de straat verderop nog open (foto joostdevree):


Documentatie
- Horizontale bronbemaling (Koop Watermanagement)

- Verticale bronbemaling (Koop Watermanagement)

- Deepwells (Koop Watermanagement)

- Retourbemaling en Koop Rewatering System (Koop Watermanagement)

- Grondwaterzuivering (Koop Watermanagement)

- Warmte-koude-opslag (Koop Watermanagement) (zie ook warmte-koude-opslag)

- Richtlijnen bemalingen


De term bemalen omvat het voorvoegsel be- (betekenis ongeveer "voorzien van") en het woord malen (draaien, wentelen, woelen); bron Etymologiebank. Bemalen gebeurt met een pomp met als belangrijkste een draaiend onderdeel.

Met dank aan Mathys bvba, SIKB en Koop Watermanagement.

Zie ook freatisch vlak, bodemonderzoek, berliner wand.

Eng. drainage, pump drainage, dewatering; bemaling van de bouwput is drainage/dewatering of the building pit/excavation