| |
Ook:
omgevingsklasse (België). Met
milieuklasse wordt de omgeving bedoeld waaraan de constructie,
of een onderdeel daarvan, tijdens het gebruik wordt blootgesteld.
De beschrijving van de
verschillende milieus is gebaseerd op het risico van:
-
aantasting van de betonwapening
- aantasting van het beton door vorstzouten en dooizouten
- aantasting van het beton door chemische aantasting van het beton
zelf.
Er kunnen meerdere milieuklassen van toepassing zijn. Hoe daarmee om te gaan is
afhankelijk van de situatie.
De indeling van de milieuklassen is geheel gewijzigd. Onderstaand de
in totaal 18 milieuklassen van de NEN-EN 206-1 en de 8 oude
milieuklassen. De nieuwe milieuklassen zijn helaas niet rechtstreeks te koppelen aan de oude
milieuklassen.
Via
het stappenplan zijn op een eenvoudige manier de verschillende
milieuklassen van bouwdelen te bepalen: per bouwdeel moet eerst de
situering worden bepaald (klik op de afbeelding rechtsboven).
In een andere vorm gepresenteerd zijn de milieuklassen bepaald door,
waarbij de aantasting bv. afhankelijk van de vochtigheid (droog, vochtig, nat of
wisselend
nat/droog), wat wordt uitgedrukt met het toegevoegde cijfer 1 t/m. 4:
| aantastings- mechanisme |
(hoofdklasse) | klasse | omgeving en voorbeelden |
| geen aantasting | X0 geen risico op corrosie of aantasting (0, nul, vanwege Zero risk) |
X0 | voor beton zonder wapening of ingesloten metalen, behalve bij vorst, dooi of chemische aantasting |
| aantasting wapening |
XC corrosie ingeleid door carbonatatie (Carbonatation) |
XC1 | droog of blijvend nat: - beton binnen gebouwen met een lage luchtvochtigheid - beton blijvend onder water |
| XC2 | nat, zelden droog: - beton langdurig in contact met water - veel funderingen |
||
| XC3 | matige vochtigheid: - beton binnen gebouwen met een matige of hoge luchtvochtigheid - beton buiten beschut tegen regen |
||
| XC4 | wisselend nat en droog: - betonoppervlakken die niet vallen onder milieuklasse XC2 - buiten onbeschut |
||
| XD corrosie ingeleid door chloriden anders dan afkomstig uit zeewater (dooizouten, (De-icing salts) |
XD1 | matige vochtigheid: - betonoppervlakken blootgesteld aan chloriden uit de lucht (kust: XS1) |
|
| XD2 | nat, zelden droog: - zwembaden - beton blootgesteld aan chloridehoudend industriewater |
||
| XD3 | wisselend nat en droog: - brugdelen blootgesteld aan chloridehoudend spatwater - betonverhardingen - parkeerdekken in parkeergarages |
||
| aantasting wapening en beton |
XS corrosie ingeleid door chloriden (zeewater, Seawater) |
XS1 | zouthoudende lucht: betonconstructies bij of aan de kust |
| XS2 | blijvend onder zeewater: delen van constructies in zee | ||
| XS3 | getijde-, spat- en stuifzone: delen van constructies in zee | ||
| aantasting beton |
XF aantasting door vorst/dooiwisseling met of zonder dooizouten (Frost) |
XF1 | niet-volledig verzadigd met water,
zonder
dooizouten: - verticale betonoppervlakken blootgesteld aan regen en vorst |
| XF2 | niet-volledig verzadigd met water,
met
dooizouten: - verticale betonoppervlakken - wegconstructies blootgesteld aan vorst en verstoven dooizouten (spatzone bij wegen) |
||
| XF3 | verzadigd met water, zonder
dooizouten: - horizontale betonoppervlakken blootgesteld aan regen en vorst |
||
| XF4 | verzadigd met water, met dooizouten: - horizontale betonoppervlakken blootgesteld aan regen en vorst met dooizouten - spatzone van constructies in zee blootgesteld aan vorst |
||
| XA chemische aantasting (Aggressive) |
XA1 | zwak agressieve omgeving: - bedrijfsvloeren in de zuivelindustrie |
|
| XA2 | matig agressieve omgeving: - beton(elementen) in de glastuinbouw - calamiteitenbakken in de chemische industrie - vloeistofdicht beton |
||
| XA3 | sterk agressieve omgeving: - rioleringssystemen |
Voor
het bepalen van de milieuklassen voor een constructie geldt dus:
- elk bouwdeel dient afzonderlijk beschouwd te worden
- alle zijdes van een bouwdeel dienen afzonderlijk beschouwd te worden
- er bestaan meer aantastingsmechanismes per bouwdeel
- er bestaan meer milieuklassen per bouwdeel.
Voor
het samenstellen van betonmortel geldt:
- bestekschrijver en constructeur houden zich (bij voorkeur) niet bezig met
de betonsamenstelling
- er is niet slechts één milieuklasse maatgevend
- de constructeur is verantwoordelijk voor het vaststellen van het aantastingsmechanisme
- belangrijke taak bestekschrijver (aantastingsmechanisme per bouwdeel
e.d): de bestekschrijver noemt alle van toepassing zijnde milieuklassen
per bouwdeel in de projectspecificatie, klik op de afbeeldingen van een
voorbeeld hieronder
![]() |
![]() |
- de aannemer bestelt volgens opgave projectspecificatie
- de betonmortelcentrale bepaalt (veelal) de betontechnologisch maatgevende klasse
- de betonmortelindustrie helpt bestekschrijver, constructeur, aannemer en toezichthouder
- het stappenplan per bouwdeel is een goed hulpmiddel (afbeelding
geheel rechtsboven); let op: houd de kolom aan, dus kijk in stap 2
onder de in stap 1 gevonden kolom, bv. wisselend nat en droog voor de
laatste kolom).
Ook
bv. de betondekking staat in relatie tot de milieuklasse, klik
op de
blauwe afbeelding hieronder.
![]() |
Oude
milieuklassen
Tot
2005 waren er andere milieuklassen, waar nog soms aan gerefereerd
wordt. Bij
betonspecie is de milieuklasse, en daarmee de watercementfactor
van de specie, bepalend voor de omgeving waarin het beton gebruikt
wordt.
| klasse | milieuklasse | watercementfactor |
| 1 | droog milieu | w.c.f. 0,65 |
| 2 | vochtig milieu | w.c.f. 0,55 |
| 3 | vochtig milieu met dooizouten | w.c.f. 0,45 of 0,55 |
| 4 | zeewater milieu | w.c.f. 0,45 of 0,55 |
| 5A | licht agressief milieu | w.c.f. 0,55 |
| 5B | matig agressief milieu | w.c.f. 0,50 |
| 5C | sterk agressief milieu | w.c.f. 0,45 |
| 5D | sterk agressief milieu sulfaataantasting | w.c.f. 0,45 |
Documentatie
- Hulpmiddel
bij het bepalen van sterkteklasse, consistentieklasse en milieuklasse NEN-EN
206.1 en NEN 8005 uitgave 2006 van het Gietbouwcentrum.
- Publicaties
van het Gietbouwcentrum.
- De
Betonpocket 2006
van ENCI en Mebin
(pdf).
Nog een paar voorbeelden (klik op de afbeelding voor groter)
![]() |
![]() |
Het onderdeel milieu in milieuklasse is ontleend aan het Franse milieu
(kringen en omstandigheden waarin iemand verkeert, leefomgeving, eerder al:
fysieke omstandigheden, veel eerder al: plaats in het midden). Het Franse milieu is gevormd uit
mi- (middel-, midden-) en lieu (plaats); hierin is mi- ontwikkeld uit
het Latijnse medium (middel, midden) en lieu uit het Oudfranse leu,
loc dat van het Latijnse locus (plaats) afkomstig is. Bron Etymologiebank.
Met
dank aan Mebin beton,
Befu
betonmortelfabriek, Jan
de Goede BAM Woningbouw, Stabu,
VOBN brancheorganisatie
van de betonmortelindustrie (Vereniging van Ondernemingen van
Betonmortelfabrikanten in Nederland), CUR,
Betonvereniging en Stichting
Kwaliteitsdienst Beton Noord-Nederland.
Zie ook beton, consistentiegebied,
schudmaat, sterkteklasse,
trechtertijd, vloeimaat,
watercementfactor, zetmaat.
Eng. environmental category